ceb7-cf84ceb9cebcceb9ceb1-ceb6cf89cebdceb7-cf84ceb7cf83-ceb8ceb5cebfcf84cebfcebacebfcf85Από τα κειμήλια που έχει στην κατοχή της η Μονή πρέπει να εξαιρεθεί ιδιαίτερα η τιμία Ζώνη της Κυρίας Θεοτόκου που φυλάσσεται σε ολόχρυση θήκη με πολύτιμους λίθους και μικρά εικονίδια από σμάλτο. Το ιερό κειμήλιο είχε αρχικά κατατεθεί στις Βλαχέρνες και μετά στην Αγιά Σοφιά, απ’ όπου τη μετέφερε στη Μονή ο ηγεμόνας της Σερβίας Λάζαρος Α΄ (1372-89). Η τιμία Ζώνη αγιάζει όλη την οικουμένη. Το 1871 με παράκληση των σουλτανικών αρχών της Κωνσταντινούπολης μεταφέρεται εκεί και σώζει τη βασιλεύουσα από τη χολέρα, που είχε αποδεκατίσει το λαό. Όμως το πανίερο κειμήλιο είχε και μια μικρή περιπέτεια. Κατά την Επανάσταση του ’21, ο λαός της Κρήτης, μαστιζόμενος από πανώλη, καταφεύγει στη Μονή, ζητώντας «με μεγάλην πρόσκλησιν» την τιμία Ζώνη. Φτάνοντας εκεί οι τρεις συνοδοί μοναχοί με το ενθύμιο της Παναγίας, αλλά σε ώρα δράσης των τούρκικων αντιποίνων, συλλαμβάνονται από τους τούρκους. Τα ιερά κειμήλια, μετά από την κατάσχεσή τους από τον πασά, χάνονται. Αργότερα μαθεύτηκε πως αρκετά από τα κειμήλια, μαζί και την τιμία Ζώνη, «έλαβεν ο κόνσολος (= πρόξενος) της Αγγλίας Δομήνικος Σανταντώνιο». Ύστερα από πολύμηνες προσπάθειες εντοπίζονται αυτά στη Σαντορίνη, στη νέα κατοικία του Σανταντώνιο. Η είδηση μεταδίδεται αστραπιαία σ’ όλο το νησί και οι κάτοικοι συγκεντρώνονται γύρω από το σπίτι του Σανταντώνιο, ζητώντας επίμονα την επιστροφή της τίμιας Ζώνης και των λοιπών κειμηλίων. Ο πρόξενος βρίσκει την ευκαιρία να ζητήσει για την απόδοσή τους 15.000 γρόσια. Ο λαός με συγκινητική προθυμία συγκεντρώνει σχεδόν τα τριπλάσια, χώρια άλλα χρυσαφικά μαζί και 114 πρόβατα, και δίνει τα ιερά κειμήλια στη δικαιούχο. Ο μεγαλόδωρος λαός της Σαντορίνης αφιέρωσε και μια και κανδήλα στη Μονή.

Άλλο πολύτιμο κειμήλιο είναι ο «Ίασπις», ένα ποτήρι θρυλικό, δώρο του αυτοκράτορα Μανουήλ Β΄ Παλαιολόγου (1391-1425), ή του δεσπότη του Μυστρά Μανουήλ Καντακουζηνού, γιού του Ιωάννη Καντακουζηνού (1349-80). Το πολυτιμότατο αυτό κειμήλιο έχει την ιδιότητα να μετατρέπει σε μια νύχτα το νερό, που θα του βάλουν, σε γαλάκτωμα, το οποίο και χορηγείται ως αντιφάρμακο στο δάγκωμα ερπετού. Ο «Ίασπις» αποτελεί ένα συνθετικό κράμμα από πολύτιμα μέταλλα και λίθους, με πρώτο στη σύνθεση και το χρώμα το τουρκουάζ.

O IAΣΠΙΣ

Πολλά είναι και τα κειμήλια που φέρουν βασιλικές επιγραφές: «Ανδρόνικος Παλαιολόγος δεσπότης». «Ανδρονίκου ευσεβούς δεσπότου Παλαιολόγου» (εικόνα του Χριστού και των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου). «Δέησις της δούλης του Θεού Άννης Παλαιολογίνας Καντακουζηνής της Φιλανθρωπινής» (νινία). «Τσαρίνα και μεγάλη πριγκήπισσα Αναστασία» (1533-36), γυναίκα του Ιβάν Δ΄ Τρομερού (μωσαϊκή εικόνα Αγίας Άννας). «Γρηγόριος Γκίκας βοεβόδας Μολδαβίας», 1762 (ανάθημα της Βηματάρισσας. «Κόμης Δημήτριος Νικολάγιεβιτς Σερεμέτιεβ, 1857» (εικόνα Ευαγγελισμού του τέμπλου). «Δέησις του δούλου του Θεού ευσεβεστάτου δεσπότου Ιωάννου του Ούγγλεση» (παρεκκλήσι Αγίων Αναργύρων). «Αλέξιος Μοσχοβίας εν έτει 1654». «Λάζαρος κνέζης Σερβίας και βασιλεύς Γραικίας ανατίθημι…» (νάρθηκας παρεκκλησίου Τιμίας Ζώνης). «Ματθαίου Ιωάννου Καντακουζηνού μεγάλου δομεστίκου»…

 

Ο «Ίασπις» αποτελεί πολύτιμο κειμήλιο της Ιεράς Μονής Βατοπεδίου και είναι ένα ποτήρι θρυλικό, δώρο του αυτοκράτορα Μανουήλ Β΄ Παλαιολόγου (1391-1425), ή του δεσπότη του Μυστρά Μανουήλ Καντακουζηνού, γιού του Ιωάννη Καντακουζηνού (1349-80).

Αποτελεί ένα συνθετικό κράμμα από πολύτιμα μέταλλα και λίθους, με πρώτο στη σύνθεση και το χρώμα το τουρκουάζ.

01.bmp

Έχει ύψος 0,19 μ., πλάτος 0,23 μ. και με τις ωτίδες 0,32μ. Είναι καλλωπισμένος με πολύτιμους λίθους, χρυσό και άργυρο. Στα χείλη του Ίασπη, με λαμπρούς χαρακτήρες διαβάζουμε τον Δεσποτικό λόγο: «Έδωκε τοις αγίοις αυτού Μαθηταίς και Αποστόλοις ειπών. Πίετε εξ αυτού πάντες τούτο έστι το αίμα μου κτλ.». 

Στις τέσσερις προσόψεις της κωνοειδούς βάσης του βρίσκονται μικρές εικόνες των Τριών Ιεραρχών, του Αθανασίου του Μεγάλου καθώς και  γραμμένα, σαν οικόσημα, τα εξής μονογράμματα:

00.bmp

Το πολυτιμότατο αυτό κειμήλιο έχει την ιδιότητα να μετατρέπει σε μια νύχτα το νερό, που θα του βάλουν, σε γαλάκτωμα, το οποίο και χορηγείται ως αντιφάρμακο στο δάγκωμα ερπετού.

Advertisements